દેશના મોટાભાગના રાજ્યો હાલ કાળઝાળ ગરમી અને હીટવેવની ઝપેટમાં છે, ત્યારે લોકો હવે દક્ષિણ-પશ્ચિમ ચોમાસાની આતુરતાથી રાહ જોઈ રહ્યા છે. ભારતની કૃષિ, જળસંચય અને વીજળીની માંગ માટે જીવનદોરી સમાન ગણાતું ચોમાસું દેશના કુલ વાર્ષિક વરસાદમાં આશરે 70 ટકા ફાળો આપે છે.
(IMD) મુજબ સામાન્ય રીતે ચોમાસું જૂનની શરૂઆતમાં Keralaના દરિયાકાંઠે પહોંચે છે, પરંતુ આ વર્ષે વૈશ્વિક હવામાન મોડલ અને વર્તમાન વાતાવરણીય સ્થિતિઓ સૂચવે છે કે ચોમાસું 2026 સમય પહેલા જ સક્રિય થઈ શકે છે.
હવામાન વિભાગની તાજેતરની આગાહી અનુસાર Bay of Bengalમાં એક શક્તિશાળી સાયક્લોનિક સર્ક્યુલેશન વિકસી રહ્યું છે. આગામી દિવસોમાં આ સિસ્ટમ ચક્રવાતી તોફાનમાં ફેરવાઈ શકે તેવી શક્યતા વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. હાલમાં આ સર્ક્યુલેશન દક્ષિણ-પશ્ચિમ બંગાળની ખાડી નજીક સક્રિય છે અને તેના કારણે દક્ષિણ ભારતના વિસ્તારોમાં ભારે વરસાદ પડી શકે છે.
હવામાન નિષ્ણાતોના જણાવ્યા મુજબ, 12થી 13 મે દરમિયાન બંગાળની ખાડીના વિષુવવૃત્તીય વિસ્તારમાં લો-પ્રેશર એરિયા સર્જાવાની શક્યતા છે. હાલ દક્ષિણ Sri Lanka, કોમોરિન વિસ્તાર અને Maldives આસપાસ વ્યાપક ચક્રવાતી પરિભ્રમણ સક્રિય છે.ઉપરાંત દક્ષિણ-પૂર્વ Arabian Seaથી લઈને બંગાળની ખાડી સુધી ફેલાયેલો પૂર્વ-પશ્ચિમ ટ્રફ પણ આ સિસ્ટમને વધુ મજબૂત બનાવી રહ્યો છે.
હવામાન વિભાગના અંદાજ મુજબ આગામી 48 કલાકમાં લો-પ્રેશર ક્ષેત્ર વધુ મજબૂત બની ડિપ્રેશન અથવા ડીપ ડિપ્રેશનમાં ફેરવાઈ શકે છે. જો આ સિસ્ટમ ચક્રવાતી તોફાનનું સ્વરૂપ ધારણ કરશે, તો તે 2026ની પ્રી-મોન્સૂન સીઝનનું પ્રથમ મોટું વાવાઝોડું બની શકે છે.સામાન્ય રીતે ચોમાસું 20 મેની આસપાસ Andaman Sea વિસ્તારમાં પ્રવેશ કરે છે, પરંતુ હાલની સાયક્લોનિક પ્રવૃત્તિઓને કારણે ચોમાસાના પવનો વધુ વેગ પકડી શકે છે.
IMDના અનુમાન મુજબ 15 મે પછી ચોમાસાની ગતિવિધિઓમાં નોંધપાત્ર વધારો જોવા મળી શકે છે. 16થી 17 મે દરમિયાન ભારે વરસાદ અને વાવાઝોડાની સ્થિતિ સર્જાવાની શક્યતા પણ વ્યક્ત કરવામાં આવી છે. જો હાલની સિસ્ટમ મજબૂત રહેશે, તો ચોમાસું તેની સામાન્ય તારીખ 1 જૂન પહેલા જ કેરળના દરિયાકાંઠે પહોંચી શકે છે