મેડિકલ વિજ્ઞાનમાં ક્યારેક એવા ચોંકાવનારા કિસ્સાઓ સામે આવે છે, જે પરંપરાગત ઉપચાર પદ્ધતિઓની અસરકારકતાને ફરીથી ઉજાગર કરે છે. ગુજરાતમાં Moyamoya diseaseનો એક દુર્લભ કેસ સામે આવ્યો છે, જેમાં વર્ષોથી પથારીવશ રહેલો યુવાન માત્ર 35 દિવસની આયુર્વેદિક સારવારથી ફરી પોતાના પગે ઉભો થયો હોવાનો દાવો કરવામાં આવ્યો છે.
ગાંધીનગરના સેક્ટર-26માં રહેતા દિલીપસિંહ બિહોલાના પુત્ર હર્ષને વર્ષ 2016માં પ્રથમ સ્ટ્રોક આવ્યો હતો અને 2018માં આવેલા બીજા સ્ટ્રોક બાદ તે સંપૂર્ણ રીતે પથારીવશ બની ગયો હતો. પરિવારજનો દ્વારા અમદાવાદ, મુંબઈ અને દિલ્હી સહિતના શહેરોમાં એલોપેથી સારવાર માટે લાખો રૂપિયાનો ખર્ચ કરવામાં આવ્યો હતો, છતાં ખાસ સુધારો ન થતાં આખરે આયુર્વેદિક સારવાર તરફ વળવાનું નક્કી કરવામાં આવ્યું.
હર્ષને Gandhinagarના સેક્ટર-22 સ્થિત સરકારી આયુર્વેદ હોસ્પિટલમાં પંચકર્મ નિષ્ણાત ડૉ. રાકેશ ભટ્ટ પાસે લઈ જવાયો. ડૉક્ટરે આયુર્વેદિક પદ્ધતિથી નિદાન કરીને પંચકર્મ સારવાર શરૂ કરી. જણાવ્યા મુજબ, માત્ર 35 દિવસની સઘન અને મફત સારવાર બાદ હર્ષમાં નોંધપાત્ર સુધારો જોવા મળ્યો છે. જે યુવાન બે લોકોના ટેકા વગર ઊભો રહી શકતો નહોતો, તે હવે આશરે 70 ટકા સ્વસ્થ થઈ હોસ્પિટલમાં પોતે ચાલી શકે તેવી સ્થિતિમાં આવી ગયો છે.
શું છે મોયા મોયા બીમારી?
Moyamoya disease એક અત્યંત દુર્લભ રક્તવાહિની સંબંધિત બીમારી છે. જાપાનીઝ ભાષામાં “મોયા મોયા”નો અર્થ ‘ધુમાડા જેવા ગોટા’ થાય છે. આ રોગમાં મગજ સુધી લોહી પહોંચાડતી મુખ્ય ધમનીઓ અવરોધિત થઈ જાય છે, જેના કારણે શરીર નાના-નાના નવા રક્તવાહિનીઓ બનાવે છે. સ્કેનિંગમાં આ નળીઓ ધુમાડા જેવી દેખાય છે.
આ સ્થિતિમાં દર્દીને વારંવાર સ્ટ્રોક, લકવો અથવા માનસિક ક્ષમતા ઘટવાની સમસ્યા થઈ શકે છે. આ રોગ સામાન્ય રીતે જાપાન અને કોરિયા જેવા દેશોમાં વધુ જોવા મળે છે, જ્યારે ભારતમાં ખૂબ જ ઓછા કેસ નોંધાય છે.
હર્ષના પિતા દિલીપસિંહે જણાવ્યું કે, લાંબા સમય સુધી એલોપેથી સારવાર છતાં કોઈ ફાયદો ન થતાં આશા છૂટી ગઈ હતી, પરંતુ આયુર્વેદિક સારવારથી દીકરામાં નોંધપાત્ર સુધારો થયો છે.ડૉ. રાકેશ ભટ્ટના જણાવ્યા મુજબ, આ પ્રકારના દર્દીઓ માટે પંચકર્મ સારવાર અસરકારક સાબિત થઈ શકે છે. તેમણે જણાવ્યું કે આ તેમનો ત્રીજો મોયા મોયા કેસ છે, જેમાં અગાઉ દિલ્હીના બે દર્દીઓની પણ સારવાર કરવામાં આવી હતી.
આ સમગ્ર ઘટનાએ આયુર્વેદિક સારવાર પદ્ધતિને લઈને નવી ચર્ચા જગાવી છે અને ગંભીર બીમારીઓમાં વિકલ્પિક ઉપચાર વિશે લોકોમાં રસ વધાર્યો છે.
