નાની બેદરકારી પણ શરીર, મન અને દ્રષ્ટિ પર ગંભીર અસર કરી શકે છે. ચેસ માત્ર રમત નથી, પરંતુ બાળકોને મોબાઇલથી દૂર રાખવાનો સારો વિકલ્પ પણ છે. રાજસ્થાનની 15 વર્ષીય વાણી જૈને એક સરાહનીય પહેલ કરી છે, જેમાં તે બાળકોને ચેસ શીખવી રહી છે. તેના પરિણામે 5થી 15 વર્ષની વયના 80થી વધુ બાળકો હવે મોબાઇલ ગેમ્સ અને રીલ્સ છોડીને ચેસ દ્વારા ધ્યાન, ધીરજ, પ્લાનિંગ અને નિર્ણય લેવાની કળા શીખી રહ્યા છે. આ પહેલ માત્ર રમત નહીં, પરંતુ માનસિક વિકાસ તરફનું મહત્વપૂર્ણ પગલું છે.
સ્ક્રીન ટાઇમનો ખતરનાક પ્રભાવ:
દિલ્હી આધારિત AIIMS ના રિપોર્ટ અનુસાર, વધતા સ્ક્રીન ટાઇમને કારણે દરેક 5માંથી 1 બાળકને ચશ્માની જરૂર પડી રહી છે. મોબાઇલ, ટીવી અને અન્ય સ્ક્રીન ડિવાઇસિસ આંખો પર સીધો તાણ લાવી રહ્યા છે. માત્ર બાળકો જ નહીં, પરંતુ મોટા લોકોમાં પણ આંખ સંબંધિત સમસ્યાઓ જેમ કે સૂકી આંખો, માથાનો દુખાવો, ઝાંખી દ્રષ્ટિ અને થાક વધતા જાય છે. ખાસ કરીને Glaucoma જેવી બીમારીને ‘દ્રષ્ટિનો સાઇલન્ટ ચોર’ કહેવામાં આવે છે, કારણ કે તે ધીમે ધીમે દ્રષ્ટિ ઘટાડે છે.
મોબાઇલનો ઓછો ઉપયોગ જરૂરી:
મોબાઇલ સ્ક્રીનની વધારે બ્રાઇટનેસ અને લાંબા સમય સુધી ઉપયોગ દ્રષ્ટિ માટે નુકસાનકારક છે. તેથી બાળકોમાં બહાર રમવાની, ઇન્ડોર બ્રેઇન ગેમ્સ રમવાની અને સ્ક્રીનથી બ્રેક લેવાની ટેવ વિકસાવવી ખૂબ જરૂરી છે. રોજિંદા જીવનમાં યોગ, આંખોની સરળ કસરતો, ઝબકવાની ટેવ અને ખુલ્લી હવામાં સમય પસાર કરવો ફાયદાકારક સાબિત થાય છે.
દ્રષ્ટિ સુધારવા માટેના ઉપાયો:
સવારે અને સાંજે 30 મિનિટ પ્રાણાયામ (Pranayama), અનુલોમ-વિલોમ અને ભ્રામરી કરવાથી આંખોને લાભ મળે છે. ભોજન બાદ દિવસમાં બે વખત દૂધ સાથે મહાત્રિફળા ઘી લેવાથી પણ દ્રષ્ટિ સુધરવામાં મદદ મળે છે. આમળા અને એલોવેરાનો રસ આંખોના સ્વાસ્થ્ય માટે લાભદાયી છે. ઉપરાંત, ત્રિફળા પાણી અને ગુલાબજળથી આંખો ધોવાથી તાજગી મળે છે. બદામ, વરિયાળી અને ખાંડનું મિશ્રણ રાત્રે દૂધ સાથે લેવાથી પણ આંખોની તાકાત વધારવામાં મદદ મળી શકે છે.
આ રીતે, ટેક્નોલોજીના ઉપયોગ સાથે સંતુલન જાળવીને સ્વસ્થ જીવનશૈલી અપનાવવી જરૂરી બની ગઈ છે.
